Geografia · liceum, klasa 1 (zakres podstawowy) · dział III

Atmosfera — sprawdzian z geografii, liceum klasa 1

Dział „Atmosfera” to najczęściej sprawdzany dział pierwszej klasy liceum. Wymaga połączenia przyczyn i skutków: dlaczego przy równiku pada, a przy zwrotnikach panuje susza, skąd biorą się monsuny i jak czytać mapę synoptyczną.

Sprawdzian: grupa A za darmo Powtórka z odpowiedziami

Sprawdzian w grupach A–E1 zestaw kart pracy

Atmosfera — sprawdzian z geografii, liceum klasa 1

Pakiet · Cały dział−41%

Atmosfera — cały dział w jednym zakupie

3 materiały w jednym zakupie, każdy z kluczem odpowiedzi.

  • 3 pliki PDF
  • klucze z punktacją
  • do druku od razu

osobno 11,70 zł 6,90 zł

Kup pakiet — do koszyka Co jest w pakiecie? →

PDF od razu po zapłacie · BLIK · bez konta · faktura dla szkoły

Od kartkówki do całego działu — ceny ze sklepu

  1. Kartkówka · 10 minut

    Ciśnienie, wiatry i temperatura

    3,90 zł

    Zobacz w sklepie →

  2. Sprawdzian · grupy A–E

    Atmosfera

    3,90 zł

    Zobacz w sklepie →

  3. 5 kart pracy

    Klimatogramy i typy klimatów

    3,90 zł

    Zobacz w sklepie →

  4. Cały dział · 3 pliki

    Atmosfera — pakiet działu

    6,90 złosobno 11,70 zł

    Do koszyka →

PDF od razu po zapłacie · BLIK · bez konta · faktura dla szkoły

Do pobrania

Sprawdzian z działu „Atmosfera”

Grupę A pobierzesz za darmo w PDF. Pełny zestaw pięciu grup A–E z kluczem i punktacją jest w sklepie autorów.

Okładka: Atmosfera — sprawdzian z geografii dla klasy 1 liceum

sprawdzian · grupy A–E

Atmosfera

Sprawdzian z geografii dla klasy 1 liceum: czynniki klimatotwórcze, temperatura i ciśnienie, cyrkulacja, pogoda, strefy klimatyczne i zmiany klimatu. Pięć grup A–E po 2 strony (7 zadań, 20 pkt) i klucze z punktacją do każdej grupy. Grupa A jest bezpłatna.

  • 5 grup A–E
  • klucz z punktacją
  • PDF do druku
Pobierz grupę A za darmo Grupy A–E z kluczem3,90 zł

PDF od razu po zapłacie · BLIK · bez konta · faktura dla szkoły

Okładka: Ciśnienie, wiatry i temperatura — kartkówka z geografii dla klasy 1 liceum

kartkówka · grupy A–E

Ciśnienie, wiatry i temperatura

Kartkówka z geografii dla klasy 1 liceum: wyże i niże, cyrkulacja i spadek temperatury z wysokością. Pięć grup A–E na jedną stronę (3 zadania, 7 pkt, 10 minut) i klucze do każdej grupy. Grupa A jest bezpłatna.

  • 5 grup A–E
  • klucz z punktacją
  • PDF do druku
Pobierz grupę A za darmo Grupy A–E z kluczem3,90 zł

PDF od razu po zapłacie · BLIK · bez konta · faktura dla szkoły

Zakres

Co jest na sprawdzianie z działu „Atmosfera”

  1. czynniki klimatotwórcze: szerokość geograficzna, odległość od morza, prądy morskie, wysokość, rzeźba
  2. rozkład temperatury powietrza i ciśnienia na Ziemi; spadek temperatury z wysokością
  3. cyrkulacja atmosferyczna: niż równikowy, wyże zwrotnikowe, pasaty, wiatry zachodnie, monsuny, bryzy
  4. mapa synoptyczna i zdjęcia satelitarne: wyże, niże, fronty, prognoza pogody
  5. strefy klimatyczne i typy klimatów, klimatogramy
  6. globalne i lokalne zmiany klimatu: przyczyny i skutki

Co jest na sprawdzianie z działu „Atmosfera”

Pojęcia: czynniki klimatotwórcze, wyż, niż, front, izobara, monsun, efekt cieplarniany.

Obliczenia: spadek temperatury z wysokością, amplituda, roczna suma opadów.

Wyjaśnianie cyrkulacji: niż równikowy, wyże zwrotnikowe, pasaty, wiatry zachodnie, monsuny, bryzy.

Mapa synoptyczna: wyże, niże, fronty, kierunek i siła wiatru.

Klimatogram: typ klimatu z uzasadnieniem.

Zmiany klimatu: przyczyny naturalne i wywołane przez człowieka, skutki globalne i dla Polski.

Ćwiczenia

3 zadania z rozwiązaniem

Najpierw rozwiąż sam, potem rozwiń rozwiązanie.

Temperatura i wysokość

W dolinie na wysokości 400 m n.p.m. jest 16°C. Oblicz temperaturę na szczycie (2400 m n.p.m.), przyjmując spadek 0,6°C na 100 m.

Pokaż rozwiązanie

Różnica wysokości: 2400 − 400 = 2000 m. Spadek: 2000 : 100 · 0,6 = 12°C. Na szczycie: 16°C − 12°C = 4°C.

Amplituda

Średnia temperatura lipca wynosi 19°C, a stycznia −8°C. Oblicz roczną amplitudę temperatury i określ, czy klimat jest bardziej morski czy kontynentalny.

Pokaż rozwiązanie

19°C − (−8°C) = 27°C. Duża amplituda wskazuje na klimat kontynentalny (z dala od oceanu).

Cyrkulacja

Wyjaśnij, dlaczego zachodnie wybrzeże Afryki Południowej (pustynia Namib) jest bardzo suche, choć leży nad oceanem.

Pokaż rozwiązanie

Leży w strefie wyżu zwrotnikowego, a wzdłuż wybrzeża płynie zimny Prąd Benguelski: ochładza dolne powietrze, które nie unosi się, więc nie powstają chmury deszczowe (są tylko mgły).

Pojęcia

Najważniejsze pojęcia

Czynniki klimatotwórcze
cechy miejsca, które kształtują klimat: szerokość geograficzna, odległość od oceanu, prądy morskie, wysokość nad poziomem morza, ukształtowanie terenu.
Gradient termiczny
spadek temperatury powietrza wraz z wysokością, średnio ok. 0,6°C na 100 m w troposferze.
Niż i wyż
obszary obniżonego i podwyższonego ciśnienia; wiatr wieje od wyżu do niżu.
Pasaty
stałe wiatry wiejące od wyżów zwrotnikowych ku niżowi równikowemu.
Front atmosferyczny
strefa styku dwóch mas powietrza; front ciepły daje długie umiarkowane opady, chłodny — gwałtowne opady i burze.
Efekt cieplarniany
zatrzymywanie ciepła przy powierzchni Ziemi przez parę wodną, dwutlenek węgla i metan; jego wzmacnianie przez człowieka ociepla klimat.

Powtórka

Sprawdź się: pytania z odpowiedziami

Najpierw odpowiedz sam, potem kliknij pytanie.

1Dlaczego temperatura spada wraz z wysokością?

Powietrze ogrzewa się głównie od powierzchni Ziemi, a im wyżej, tym jest rzadsze i słabiej zatrzymuje ciepło.

2Gdzie powstaje niż równikowy i dlaczego?

Przy równiku, bo silnie nagrzane, wilgotne powietrze unosi się do góry.

3Dlaczego w strefie zwrotnikowej są wielkie pustynie?

Panują tam wyże zwrotnikowe: powietrze osiada, ogrzewa się i wysycha, więc nie tworzą się chmury.

4Jak powstaje monsun letni?

Latem ląd nagrzewa się mocniej niż ocean; nad lądem powstaje niż i wilgotne powietrze napływa znad oceanu, przynosząc ulewy.

5Jak na mapie synoptycznej rozpoznać silny wiatr?

Po gęstym układzie izobar — duża różnica ciśnienia na małej odległości.

6Czym różni się klimat morski od kontynentalnego?

Morski ma łagodne zimy, chłodne lata i małą amplitudę; kontynentalny — mroźne zimy, gorące lata i dużą amplitudę.

7Jaki prąd morski łagodzi klimat Europy Zachodniej?

Ciepły Prąd Północnoatlantycki (przedłużenie Golfsztromu).

8Podaj dwa skutki globalnego ocieplenia.

Np. topnienie lodowców i wzrost poziomu morza, częstsze fale upałów, susze i gwałtowne ulewy.

Ćwiczenia

Karty pracy do działu

Do ćwiczeń przed sprawdzianem. Każdy zestaw ma klucz odpowiedzi i darmową próbkę w PDF.

Częste pytania

Pytania o sprawdzian

Czy jest sprawdzian z atmosfery dla klasy 1 liceum?

Tak. Sprawdzian w grupach A–E z kluczem i punktacją; grupę A pobierzesz za darmo w PDF.

Co jeszcze jest do działu „Atmosfera”?

Kartkówka A–E „Ciśnienie, wiatry i temperatura” i 5 kart pracy „Klimatogramy i typy klimatów”. Wszystko razem jest w pakiecie działu.

Czy sprawdzian jest zgodny z podstawą programową?

Tak, z podstawą dla liceum i technikum w zakresie podstawowym (dział III „Atmosfera”) w brzmieniu po zmianach z 2024 roku.

Czy to odpowiedzi do sprawdzianu z podręcznika?

Nie. To nasz autorski sprawdzian do tego samego działu, z kluczem. Nie publikujemy sprawdzianów ani odpowiedzi wydawnictw.

Jak przygotować się do sprawdzianu z atmosfery?

Powtórz pojęcia i pytania na tej stronie, rozwiąż 3 zadania z rozwiązaniem, a potem grupę A sprawdzianu jak prawdziwy test.

Dalej

Inne działy — Liceum, klasa 1